Οι τιμές των οινοσταφύλων κατέρρευσαν σε πολλές περιοχές της χώρας — από τη Σαντορίνη και τη Νεμέα έως τη Νάουσα — και οι φωνές από τους κλαδικούς φορείς είναι πλέον υψηλόφωνες. Για κάθε οινοποιείο που αγοράζει σταφύλια από αμπελουργούς, αλλά και για κάθε παραγωγό που τα πουλάει, το ερώτημα είναι πρακτικό και επείγον: τι αλλάζει στα συμβόλαια, στους ελέγχους και στην τεκμηρίωση;

Η κρίση σε αριθμούς: τι κατέγραψαν ΕΔΟΑΟ και ΚΕΟΣΟΕ

Κατά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Αμπέλου και Οίνου (ΕΔΟΑΟ) στις 8 Οκτωβρίου 2026, διαπιστώθηκε μείωση των τιμών των οινοσταφύλων σε πολλές περιοχές από 30% έως 60% [1]. Το σχετικό δελτίο τύπου εκδόθηκε στις 20 Οκτωβρίου 2026 [1].

Λίγες εβδομάδες νωρίτερα, στις 23 Σεπτεμβρίου 2026, μετά από έκτακτη συνεδρίαση του Διοικητικού και Εποπτικού Συμβουλίου της, η ΚΕΟΣΟΕ περιέγραψε έναν κλάδο υπό έντονη πίεση: τιμές εξαγοράς σταφυλιών που υποχωρούν ακόμη και στα 0,20 €/kg, αμπέλια που παραμένουν ατρύγητα και μία αγορά όπου, κατά την οργάνωση, η ζήτηση υπάρχει αλλά μόνο σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα τιμών [2].

Τα αποθέματα οίνων και γλευκών στις 31 Ιουλίου 2026 ανήλθαν σε 2.012.529 εκατόλιτρα, αυξημένα κατά 18% σε σύγκριση με το 2025 (1.705.581 hl), τα οποία με τη σειρά τους ήταν αυξημένα κατά 12,23% σε σύγκριση με το 2024 [3]. Η ΚΕΟΣΟΕ επισημαίνει ότι «η αύξηση του όγκου των αποθεμάτων συναρτάται εν μέρει και από τον μειωμένο όγκο πωλήσεων των οινοποιείων το 2026, γεγονός που αναμένεται να επαληθευθεί στο τέλος του έτους» [3].

Τα δύο μεγάλα προβλήματα που ζητούν άμεση αντιμετώπιση

Επιτραπέζια σταφύλια στα οινοποιεία

Η ΚΕΟΣΟΕ επισημαίνει ότι ποσότητες επιτραπέζιων σταφυλιών που δεν οδεύουν για εξαγωγή καταλήγουν σε οινοποιητικές μονάδες — παρά την απαγόρευση οινοποίησής τους — με τιμές 0,15 €/kg [2, 3]. Η πρακτική αυτή, κατά την οργάνωση, πιέζει προς τα κάτω τις τιμές των νόμιμων οινοσταφύλων και διαστρεβλώνει τον ανταγωνισμό.

Παράλληλα, η ΚΕΟΣΟΕ αναφέρει αυξημένες ενδοκοινοτικές αγορές φθηνών οίνων, με τιμές της τάξης των 46 €/εκατόλιτρο για λευκούς και 58 €/εκατόλιτρο για ερυθρούς, ενώ τον Ιούλιο του 2026 καταγράφηκαν ιδιαίτερα υψηλές ποσότητες εισαγωγών [2].

Ο κίνδυνος εγκατάλειψης αμπελώνων

Η ΚΕΟΣΟΕ εκφράζει φόβους ότι η συνεχιζόμενη πίεση στις τιμές μπορεί να επιταχύνει την εγκατάλειψη αμπελώνων και να θέσει σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα πολλών αμπελουργικών εκμεταλλεύσεων. Η ΕΔΟΑΟ, αντίστοιχα, τονίζει ότι η κατάσταση δεν μπορεί πλέον να αντιμετωπίζεται ως επαναλαμβανόμενη εποχική δυσκολία.

Τι ζητούν ΕΔΟΑΟ και ΚΕΟΣΟΕ από την κυβέρνηση

Η ΕΔΟΑΟ καλεί το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ) να κινηθεί σε δύο άξονες: αφενός να εκκινήσει ολοκληρωμένο σχεδιασμό για τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής αμπελουργίας — με αντιμετώπιση των διαρθρωτικών αδυναμιών, των αναγκών σε εργατικό δυναμικό και του αυξανόμενου κόστους παραγωγής — και αφετέρου να λάβει άμεσα μέτρα στήριξης και να διενεργήσει ουσιαστικούς ελέγχους.

Η ΚΕΟΣΟΕ ζητά συγκεκριμένα:

Εντατικοποίηση ελέγχων στη διακίνηση οίνων χωρίς παραστατικά, στις εισαγωγές και στην επισήμανση εισαγόμενων κρασιών, καθώς και στα οινοποιεία που χρησιμοποιούν επιτραπέζια σταφύλια.
Ενίσχυση αμπελουργικών εκμεταλλεύσεων μέσω de minimis, είτε με κάλυψη της διαφοράς σε σχέση με τις περσινές τιμές είτε με ποσό 150 €/στρέμμα [2].
Ένταξη της αμπελοκαλλιέργειας οινοσταφύλων στις συνδεδεμένες ενισχύσεις της ΚΑΠ.
Ως παράδειγμα αναφέρεται η Πορτογαλία, όπου, κατά την ΚΕΟΣΟΕ, προβλέπεται στήριξη 100 εκατ [2]. ευρώ προς τον αμπελοοινικό τομέα.

Τι σημαίνει αυτό πρακτικά για το οινοποιείο και τον αμπελουργό

Σε ένα περιβάλλον αυξημένων ελέγχων — διαστρεβλωμένων τιμών και αιτημάτων για διασταυρωτικές επαληθεύσεις με ΑΑΔΕ και τελωνεία — κάθε οινοποιείο που αγοράζει σταφύλια οφείλει να είναι σε θέση να αποδείξει τη νόμιμη προέλευσή τους ανά παρτίδα. Το ίδιο ισχύει και για τον αμπελουργό που πουλάει: η ακρίβεια της δήλωσης συγκομιδής και παραγωγής, η ενημέρωση του Αμπελουργικού Μητρώου και η ορθή τεκμηρίωση αποτελούν πρώτη γραμμή άμυνας σε οποιοδήποτε έλεγχο.

Συγκεκριμένα, ένα οινοποιείο που λειτουργεί υπό καθεστώς ΠΟΠ ή ΠΓΕ — όπως συμβαίνει με τους οίνους Σαντορίνης, Νεμέας ή Νάουσας — πρέπει να τεκμηριώνει:

Ταυτότητα αμπελοτεμαχίων: ποιος αμπελουργός, ποιο αγροτεμάχιο, ποια ποικιλία.
Ζύγιση και παραλαβή σταφυλιών: βάρος, ώρα, ποιότητα — συνδεμένα με τον οινοποιητικό κελάρι.
Πορεία παρτίδας από αμπελώνα έως δεξαμενή: πλήρης ιχνηλασιμότητα.
Βιβλίο οινοποιείου και δηλώσεις ΥΠΑΑΤ ενημερωμένα και συνεπή με τα πραγματικά στοιχεία παραγωγής.

Λογισμικό διαχείρισης οινοποιείου, όπως το Cepaos, υποστηρίζει ακριβώς αυτές τις λειτουργίες: παρακολούθηση αμπελοτεμαχίων και αρχείο εργασιών αμπελώνα, παραλαβή και ζύγιση σταφυλιών με ιχνηλασιμότητα παρτίδας από αμπελώνα έως δεξαμενή, παρακολούθηση δεξαμενών και αρχείο οινοποίησης, καθώς και βιβλίο κελαριού και εξαγωγή δηλώσεων προς ρυθμιστικές αρχές. Αυτό σημαίνει ότι σε έναν έλεγχο, κάθε κίνηση — από την ποσότητα σταφυλιών που παρελήφθη έως την τελική παρτίδα εμφιάλωσης — είναι καταγεγραμμένη και αναζητήσιμη.

Η επόμενη μέρα: συμβόλαια, κόστος ανά στρέμμα και στρατηγική

Οινοποιεία και αμπελουργοί χρειάζεται να επανεξετάσουν τα συμβόλαια αγοράς σταφυλιών, αξιολογώντας τους μηχανισμούς τιμολόγησης. Παράλληλα, ο ακριβής υπολογισμός του κόστους ανά στρέμμα — λαμβάνοντας υπόψη εργατικά, φυτοπροστασία, άρδευση και κόστος συγκομιδής — είναι απαραίτητος για να κρίνει ένας αμπελουργός αν η καλλιέργεια παραμένει βιώσιμη.

Για τα οινοποιεία, η τεκμηρίωση προέλευσης δεν είναι πλέον απλώς τυπική υποχρέωση. Σε ένα περιβάλλον αυξημένης επιτήρησης — με ζητούμενους διασταυρωτικούς ελέγχους ΕΔΟΑΟ μεταξύ Αμπελουργικού Μητρώου, ΑΑΔΕ και τελωνείων — η απουσία ψηφιακής ιχνηλασιμότητας μπορεί να μετατραπεί σε σοβαρό κανονιστικό κίνδυνο.

Αν θέλετε να δείτε πώς το Cepaos μπορεί να βοηθήσει το οινοποιείο σας να οργανώσει την τεκμηρίωση προέλευσης σταφυλιών, την ιχνηλασιμότητα παρτίδων και τις δηλώσεις προς τις αρμόδιες αρχές, επισκεφθείτε cepaos.com.

Πηγές

Κεντρική Συνεταιριστική Ένωση Αμπελοοινικών Προϊόντων - KEOΣOE - ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΔΟΑΟ Με το τέλος του τρύγου, τα διαρθρωτικά προβλήματα της ελληνικής αμπελουργίας παραμένουν — keosoe.gr, ανακτήθηκε στις 30 Οκτωβρίου 2026. https://www.keosoe.gr/news/3925-2026-10-20-06-36-07.html
ΚΕΟΣΟΕ: Κατάρρευση τιμών σταφυλιών στον τρύγο — Pliroforiodotis.gr, δημοσιεύθηκε στις 24 Σεπτεμβρίου 2026. https://www.pliroforiodotis.gr/keosoe-katarrefsi-timon-stafylion-ston-trygo/
Κρασί: Μικρή αύξηση των αποθεμάτων οίνων και γλευκών - Οικονομικός Ταχυδρόμος - ot.gr — Οικονομικός Ταχυδρόμος - ot.gr, δημοσιεύθηκε στις 2 Οκτωβρίου 2026. https://www.ot.gr/2026/10/02/agro/krasi-mikri-ayksisi-ton-apothematon-oinon-kai-gleykon